เลิกกิจการ ปิดบริษัทให้ถูกต้อง ต้องทำอะไรบ้าง
ปิดกิจการไม่ใช่แค่ "หยุดทำ" แล้วจบ ถ้าเป็นนิติบุคคลแล้วไม่จดทะเบียนเลิกให้ถูกต้อง บริษัทยังมีหน้าที่ยื่นงบการเงินและภาษีทุกปี ไม่ยื่นก็จะโดนค่าปรับสะสมไปเรื่อย ๆ บทความนี้สรุปวิธีปิดให้จบสมบูรณ์ตามกฎหมาย
ทำไมต้องปิดให้ถูกวิธี
นิติบุคคล (บริษัท/หจก.) ที่ยังไม่จดเลิก ถือว่ายังมีสถานะอยู่ ต้องปิดงบและยื่น ภ.ง.ด.50 ทุกปี แม้ไม่มีรายได้ การปล่อยทิ้งไว้ทำให้มีเบี้ยปรับและเงินเพิ่มสะสม และกรรมการอาจต้องรับผิดในภายหลัง การจดเลิกให้ถูกต้องจึงคุ้มกว่าปล่อยร้าง
เริ่มจากดูว่ากิจการของคุณเป็นแบบไหน
กิจการของคุณจดทะเบียนแบบไหน?
บริษัทต้องทำครบ 2 ส่วน คือ จดทะเบียนเลิก และ ชำระบัญชี ที่กรมพัฒนาธุรกิจการค้า (DBD) แล้วเคลียร์ภาษีกับกรมสรรพากร ดูลำดับขั้นตอนทั้งหมดด้านล่าง
- ระหว่างที่ยังชำระบัญชีไม่เสร็จ บริษัทยังมีหน้าที่ยื่นงบและภาษี จึงควรทำให้จบโดยเร็ว
ห้างหุ้นส่วนจดทะเบียนก็เป็นนิติบุคคล ต้องจดทะเบียนเลิกและชำระบัญชีที่ DBD เช่นเดียวกับบริษัท แล้วเคลียร์ภาษีกับกรมสรรพากร ขั้นตอนตามด้านล่างใช้ได้ทั้งสองแบบ
ร้านค้าบุคคลธรรมดาไม่ต้องชำระบัญชีแบบนิติบุคคล แค่ดำเนินการดังนี้
- แจ้งเลิกทะเบียนพาณิชย์ต่อสำนักงานที่จดไว้ ภายใน 30 วันนับจากเลิกกิจการ
- ถ้าเคยจด VAT ให้ยื่นแบบ ภ.พ.09 แจ้งเลิกภายใน 15 วัน และคืนใบทะเบียน
- ยื่นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาตามปกติสำหรับรายได้ถึงวันเลิก
ขั้นตอนปิดบริษัท / หจก. (ทำตามลำดับ)
สำหรับนิติบุคคล ลำดับขั้นตอนเป็นดังนี้ กดดูทีละขั้น
- ประชุมลงมติพิเศษให้เลิก — ที่ประชุมผู้ถือหุ้น/ผู้เป็นหุ้นส่วนลงมติด้วยคะแนนไม่น้อยกว่า 3 ใน 4 และแต่งตั้งผู้ชำระบัญชี
- จดทะเบียนเลิกที่ DBD — ผู้ชำระบัญชียื่นจดทะเบียนเลิกภายใน 14 วันนับจากวันมีมติ
- ประกาศและแจ้งเจ้าหนี้ — ลงประกาศหนังสือพิมพ์ และส่งหนังสือบอกกล่าวเจ้าหนี้ทางไปรษณีย์ลงทะเบียน
- แจ้งเลิก VAT — ยื่นแบบ ภ.พ.09 ต่อกรมสรรพากรภายใน 15 วันนับจากวันเลิก พร้อมคืนใบทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม
- ชำระบัญชี — รวบรวมทรัพย์สิน เก็บลูกหนี้ ชำระหนี้ คืนเงินทุนผู้ถือหุ้น และจัดทำงบการเงิน ณ วันเลิก
- ยื่นภาษีปิดรอบ — ยื่น ภ.ง.ด.50 พร้อมงบการเงิน ณ วันเลิก ภายใน 150 วันนับจากวันจดทะเบียนเลิก
- จดเสร็จการชำระบัญชี — จดทะเบียนเสร็จการชำระบัญชีที่ DBD และคืนบัตรประจำตัวผู้เสียภาษีภายใน 60 วัน เป็นอันปิดสมบูรณ์
ทั้งกระบวนการมักใช้เวลาหลายเดือน เพราะต้องเว้นระยะประกาศให้เจ้าหนี้และทำการชำระบัญชีให้เรียบร้อยก่อนจดเสร็จการชำระบัญชี
เคลียร์ให้ครบก่อนปิด
- ยื่นแบบภาษีที่ค้างให้ครบจนถึงวันเลิก (ภ.พ.30, ภ.ง.ด.1/3/53 และอื่น ๆ)
- ถ้ามีลูกจ้าง แจ้งออกประกันสังคม และจ่ายค่าชดเชยตามกฎหมายแรงงาน
- เคลียร์ลูกหนี้-เจ้าหนี้ และปิดบัญชีธนาคารในนามกิจการ
- คืนใบทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม และบัตรประจำตัวผู้เสียภาษีของกิจการ
- เก็บเอกสารบัญชีและภาษีต่อไว้อย่างน้อย 5 ปี แม้ปิดกิจการแล้ว
อยากปิดกิจการให้จบเรียบร้อย ไม่มีภาระค้าง? ปรึกษาทีม CKH Accounting ได้ฟรี เราช่วยดูตั้งแต่จดเลิก ชำระบัญชี ปิดงบ ไปจนถึงเคลียร์ภาษี
ข้อมูลนี้เป็นแนวทางทั่วไป (อัปเดต พ.ศ. 2569) ขั้นตอนและกำหนดเวลาเป็นไปตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ประมวลรัษฎากร และระเบียบของ DBD/กรมสรรพากร ซึ่งอาจเปลี่ยนแปลงได้ โปรดปรึกษาผู้สอบบัญชีก่อนดำเนินการจริง
มีคำถามเกี่ยวกับบัญชีหรือภาษี? ปรึกษาผู้สอบบัญชีรับอนุญาตได้ฟรี
ปรึกษาฟรี