กลับไปหน้าบทความทั้งหมด
สินทรัพย์ถาวร · 18 มี.ค. 2569

ตีราคาที่ดินใหม่ ทำได้ไหม ดีไหม

ที่ดินที่บริษัทถือไว้นานมัก ราคาตลาดสูงกว่าราคาทุน — TAS 16 ยอมให้ตีราคาใหม่ตามมูลค่ายุติธรรม (Revaluation Model) แต่มาพร้อมภาระเอกสาร

ข้อดี-ข้อระวัง

  • ข้อดี: งบดุลสะท้อนความมั่งคั่งจริง อัตราส่วน D/E ดีขึ้น เพิ่ม Borrowing Capacity
  • ข้อระวัง: ต้องจ้างผู้ประเมินอิสระ + ตีราคาสม่ำเสมอทุก 3–5 ปี (หรือทันทีเมื่อตลาดเปลี่ยนใหญ่)
  • เลือก Class: ถ้าเลือก Revaluation ต้องใช้กับสินทรัพย์ทั้ง กลุ่ม (เช่นที่ดินทั้งหมด) ไม่ใช่บางแปลง
  • ส่วนเพิ่ม (Revaluation Surplus) เข้า OCI (Other Comprehensive Income) ในส่วนของผู้ถือหุ้น ไม่ผ่านงบกำไรขาดทุน
  • ภาษี: การตีราคาไม่ทำให้กำไรทางภาษีเพิ่ม (สรรพากรยึด Cost Model) — แต่เกิด Deferred Tax Liability
เปรียบเทียบ

มูลค่าในงบ: ราคาทุนเดิม (ที่ดินไม่หักค่าเสื่อม)

ภาระ: ไม่ต้องจ้างผู้ประเมิน ไม่มีค่าใช้จ่ายซ้ำ

เหมาะกับ: ที่ดินใช้งานเล็ก ๆ ราคาไม่เปลี่ยนมาก หรือกิจการที่ไม่อยากเพิ่มภาระเอกสาร

มูลค่าในงบ: มูลค่ายุติธรรม ส่วนเพิ่มเข้า Revaluation Surplus (OCI)

ภาระ: จ้างผู้ประเมินอิสระทุก 3–5 ปี (ครั้งละ 20,000–100,000 บาท) + ตีทั้ง class

เหมาะกับ: จะขอกู้/เตรียม IPO ต้องการแสดง NAV จริง — เกิด Deferred Tax Liability

กระบวนการตีราคา

  • ขั้นที่ 1: ว่าจ้างผู้ประเมินทรัพย์สินอิสระ (จด ทบ.) ที่ได้รับการรับรอง
  • ขั้นที่ 2: รับรายงานประเมินมูลค่ายุติธรรม (Market Comparison/Income Approach)
  • ขั้นที่ 3: บันทึก Dr.ที่ดิน Cr.Revaluation Surplus (OCI) สำหรับส่วนเพิ่ม
  • ขั้นที่ 4: บันทึก Deferred Tax Liability = ส่วนเพิ่ม × 20%
  • ขั้นที่ 5: เปิดเผยใน Notes — วันที่ประเมิน วิธีประเมิน ผู้ประเมิน สมมติฐาน
ทำทีละขั้น
  1. ว่าจ้างผู้ประเมินทรัพย์สินอิสระที่ได้รับการรับรอง (ตลท./ก.ล.ต./สมาคม)
  2. รับรายงานประเมินมูลค่ายุติธรรม (Market Comparison หรือ Income Approach)
  3. บันทึกส่วนเพิ่ม Dr.ที่ดิน / Cr.Revaluation Surplus เข้า OCI
  4. ตั้ง Deferred Tax Liability = ส่วนเพิ่ม × 20%
  5. เปิดเผยใน Notes — วันที่ วิธี ผู้ประเมิน และสมมติฐาน

การตีราคาใหม่ ผูกพันระยะยาว — ปรึกษาทีมและผู้สอบบัญชีก่อนตัดสินใจเปลี่ยนนโยบาย

มีคำถามเพิ่มเติม? ปรึกษาทีม CKH Accounting ได้ฟรี

ข้อมูลนี้เป็นแนวทางทั่วไป (อัปเดต พ.ศ. 2569) อัตรา/เกณฑ์อาจเปลี่ยนแปลงตามประกาศกรมสรรพากรหรือกฎหมายที่เกี่ยวข้อง — โปรดปรึกษาผู้สอบบัญชีก่อนนำไปปฏิบัติจริง

มีคำถามเกี่ยวกับบัญชีหรือภาษี? ปรึกษาผู้สอบบัญชีรับอนุญาตได้ฟรี

ปรึกษาฟรี